* ( وَلَوْ لا دَفْعُ الله النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ ) * « 1 » اى يدافع من الاشرار ببرّ الاخيار . چنانچه انظار ابليس ، جزاء چندين سال عبادات سابقه اش بوده و صحبتش با انبياء و مدارات و سلوكش با عباد الله و انظار فرعون ، جزاء حق التربية حضرت كليم و مجاورت مؤمن آل فرعون و آسيهء مؤمنه زوجه اش بوده . چنانچه انظار منافقين از مهاجرين جزاء حق المهاجره را و انصار جزاء حق الانتظار و از اغيار وجود آثار و اخبار رحمة للعالمين ، از مثل قرآن و امام زمان . و چنانچه از بركات فيوضات علمى و عملى علماء ملَّى و شوراى حكمت آراء عقلى ، آثار انتصار كلَّى و اقتدار ولى سلاطين صفوى دار السّلطنه اصفهان تا كنون مأمون به امنيت و امان و مشحون به حكمت لقمان و ترقيّات شأن فوق شأن و دوام ملك و سلطان إلى آخر زمان ، بر خلاف ساير بلدان مملوّ از حدثان نقصان و حرمان . قانون ملَّى و فوايد كلَّى غير متناهى اوّلى اوّل ، تبرّى و تخلَّى از شوم مشئوم مشاكله « 2 » و مشابهه « 3 » و مجانسه « 4 » و ملابسه « 5 » مسوخ « 6 » ابالسهء

--> « 1 » بقره / 251 - و اگر سنت الهى بر اين جارى نبود كه شر نابكاران را به وسيلهء ديگران دفع كند « 2 » مشاكله : با يكديگر موافقت و همراهى كردن ، همانند و مشابه شدن . « 3 » مشابهه : همانند بودن ، شباهت داشتن . « 4 » مجانسه : هم جنس بودن ، همگونى . « 5 » ملابسه : در هم آميختن ، مشتبه ساختن ، پوشيدن . « 6 » مسوخ : مسخ شدگان .